English
spinner

Gharana

vr 29 mei 2009 21:00 uur
Samenstelling: Pieter de Rooij
Genre: Indiase Raga

Een programma van Pieter de Rooij over scholen en stijlen binnen de Noord-Indiase ragamuziek. Met opnamen van hedendaagse grootheden en hun vroegere leermeesters. Chitravina Ravikiran.

In deze aflevering een portret van de uit Chennai afkomstige Chitravina N. Ravikiran (geb. 1967), die meestal kortweg Ravikiran of Ravi wordt genoemd.
Hij beoefent op excellente wijze de Zuid-Indiase Carnatische ragamuziek en zijn bijnaam zegt het al, Ravikiran bespeelt, in navolging van zijn vader engrootvader, de chitraveena (ook bekend onder de naam ‘gottuvadyam’), eenfretloze, getokkelde Zuid-Indiase luit waarvan de snaren met de rechterhand worden aangetokkeld, terwijl een ‘slide’ in de linkerhand het instrument als het ware laat zingen door over de snaren heen te glijden. Deze slide-techniek komt al eeuwen voor in India.
Al op tweejarige leeftijd komt Ravikiran regelmatig op radio en tv vanwege zijn miraculeuze gave honderden toonreeksen en ritmische cycly uit de Indiase klassieke muziek – de raga’s en de tala’s- te herkennen en voor te zingen en hij kan dan al uitleg geven over technische vraagstukken met betrekking tot de Zuid-Indiase Carnatische muziek. Die muziek wordt hem vanaf die zeer jonge leeftijd 16 uur per dag ingelepeld door zijn vader. Op zijn vijfde beschikt Ravikiran al over een repertoire van honderden composities en geeft hij hoogstaande vocale recitals in samenwerking met grote Carnatische artiesten. Het wonderkind bespeelt dan de chitraveena alleen nog maar als leuk tijdverdrijf naast het zingen, maar dat verandert aan het begin van z’n stemwisseling rond z’n twaalfde jaar. Hij switcht dan van de zang naar de chitraveena en breekt daarmee internationaal door. Hij blijft overigens ook op hoog niveau zingen, tot op de dag van vandaag, maar de chitraveena is en blijft de hoofdmoot.
Ravikiran’s muzikale vuur uit zijn kindertijd dooft gelukkig niet en hij groeit uit tot een zeer veelzijdig musicus. In zijn hoedanigheid van performer, componist, musicoloog, theoreticus en schrijver is hij een groot ambassadeur van de Carnatische muziek. Ravikiran is een begenadigd, zeer virtuoos en veelgevraagd performer op de chitraveena, schrijft boeken en artikelen over de Carnatische muziek, geeft lezingen en componeert aan de lopende band, waaronder muziek voor dans- en theaterstukken. Hij ontwikkelde ook een nieuw muzikaal concept, ‘Melharmony’, op basis waarvan hij erin slaagt de Indiase raga -die zich normaliter uitsluitend op basis van de melodie manifesteert- te harmoniseren.
Ravikiran was in november 2008 in Nederland nav het Amsterdam India Festival.
Pieter de Rooij sprak met hem en portretteert hem in Gharana. Uiteraard komt zijn muziek daarbij uitgebreid aan bod.
Speellijst:

In het eerste half uur een portret van Ravikiran, met daarin:
1. Title: Ragitandero – Raag Nadanamakriya. Duration: 02:05. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Purandaradasa. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
2. Title: Ujjwal. Duration: 01:00.Artist: Citravina N. Ravikiran e.a. Composer: Citravina N. Ravikiran. Album : A Melharmonic Concerto – Live concert at India Gate. Label and Year : Music Today A03154 ; P. 2003 
3. Title: Narayana Te – Raag Behag. Duration: 05:20. Artist: Citravina N. Ravikiran.Composer: Annamacharya. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
4. Title: Satatam Tavaka – Raag Kharaharapriya. Duration: 00:20. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Swati Tirunal. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
5. Title: Hiranmayim – Raag Lalitha. Duration: 01:17. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Muthuswami Dikshitar. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
6. Title: Ujjwal. Duration: 01:45. Artist: Citravina N. Ravikiran e.a. Composer: Citravina N. Ravikiran. Album : A Melharmonic Concerto – Live concert at India Gate. Label and Year : Music Today A03154 ; P. 2003
7. Title: Hiranmayim – Raag Lalitha. Duration: 03:15. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Muthuswami Dikshitar. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
Na het eerste halfuur:
8. Title: Bagayanayya – Raag Chandrajyoti. Duration: 08:41. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Purandaradasa. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
9. Title: Kamakshi – Raag Yadukulakambodi. Duration: 10:58. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: Purandaradasa. Album : South Indian Raags. Label and Year : Chhanda Dhara SNCD 71194 ; P. 1994
10. Title: Ujjwal.Duration: 09:40. Artist: Citravina N. Ravikiran e.a. Composer: Citravina N. Ravikiran. Album : A Melharmonic Concerto – Live concert at India Gate. Label and Year : Music Today A03154 ; P. 2003
11. Title: Raag Mukhari. Duration: 27:25. Artist: Citravina N. Ravikiran. Composer: ? Album : Karunyam. Label and Year : Rajalakshmi Audio RACDI 0401; zonder jaartal.