Concertzender | Klassiek, Jazz, World en meer
Search for:
spinner

De Klankbron

vr 20 nov 2026 18:00 uur
Componist: Mark van Tongeren

Klankbron 131 De Dani van de Baliem vallei en hun buren

In de serie Muziek van West Papua de aflevering deel 2 over de Dani van de Baliem vallei en hun buren in het bergland van Centraal West Papua

Boventoonzingen in de Baliem vallei

U hoorde al drie korte stukken met het meest bijzondere muzikale verschijnsel van deze regio en dat is de keelzang die Nieuw Guinea alleen voorkomt in de Baliem vallei. Het is een vocale techniek die nog het meest bekend is van Tuva en Mongolië in Centraal Azië. Het zijn tracks afkomstig van de CDs Les Dani de Nouvelle-Guinée Polyphonies de l’ Âge de Pierre.  Het zijn ook de eerste opnamen die ooit gemaakt zijn van dit muzikaal verschijnsel in de Baliem regio. Ondanks dat er al eerder muziekonderzoekers zich met deze regio bezig hadden gehouden was het tot dan toe niemand opgevallen dat men hier ook deze vocale techniek beheerste tot dat in 1991 het voort het eerst genoemd en getoond werd in een archeologische documentaire van B. Théry en Pierre en Anne-Marie Pétrequin over het vervaardigen en gebruiken van stenen voorwerpen.  Pierre en Anne-Marie Pétrequin maakten ook samen met Olivier Weller de opnames voor de 4 CDs Les Dani de Nouvelle-Guinée.
We gaan nu verder met nog 9 korte keelzang liederen van de Dani. Daarna komen 2 liederen van de Moni. Op deze Dani CDs heeft men de neiging om de liederen van een aantal buurvolken en aantal verder weg levende volkeren tot de Dani tot rekenen zoals die van hun buren de Moni die een eigen taal spreken en zichzelf niet bij de Dani de bewoners van de Baliem vallei rekenen. Hetzelfde met buren als de Jali, de Lau, de Una en de Mek Volken die allen ook aparte talen spreken en zich niet tot de Dani rekenen. Ook de mensen van de Noordkust de Abar en Ormu zijn onterecht in deze CD’s opgenomen.
Het eerste lied van de Moni is een liefdeslied van de Zongonau clan. Het is een opname uit 1957 gemaakt in Kugapa door de missionaris Alfons van Nunen. Het volgende lied van de Moni is wel afkomstig van de CD Les Dani de Nouvelle-Guinée. Het wordt gevolgd door vijf liederen van de verschillende groepen van de Dani. Het zijn liederen die verbonden zijn met hun tuinen en de liefde. Het laatste lied van dit eerste deel van deze klankbron is een dans met trommel en een schelphoorn en is afkomstig uit een gemengd gebied waar zowel de Dani als de Lau wonen.

Weinig en niet geziene instrumenten

Het tweede deel van deze klankbron beginnen we met een lied van kinderen en een van jonge vrouwen. Dan volgt een lied van de Yali met woorden die door het Christendom zijn geïnspireerd. Het gaat om een lied opgenomen in Angguruk waar al sinds 1960 de Duitse zendeling Siegfried Zöllner zich gevestigd had en die daar met succes vele mensen bekeerd had. Dan volgen twee mondharp liederen. Het is opvallend hoe weinig aandacht besteed is op de CDs aan de mondharpen wat toch het belangrijkste traditionele instrument is in de Baliem vallei. Aan de gitaar, vaak zelfgebouwd is zelfs totaal geen aandacht besteed ondanks dat het een belangrijk rol speelt in de wisisi het populaire genre in de regio. Wij komen daar in een latere uitzending nog op terug. Na de mondharpliederen volgt een ernstig lied zoals het genre omschreven wordt in het boekje bij de CDs en een drietal verhalende liederen waaronder een verhaal over het spookvarken uit Abar een pottenbakkersdorp aan de Noordkust van West Papua kort bij Jayapura. Op zich heeft dit dorp niets met de Dani te maken maar het wordt op de CD opgevoerd als een lied van het laagland zonder verdere uitleg waarom het opgenomen is en waarom het op deze CD staat. Het laatste lied van dit tweede deel van deze klankbron hoort bij een ritueel over het bewerken van steen om daar bijlen van te maken. Het is een lied van de Una een naburig volk dat voorheen handelsbetrekkingen had met de bewoners van de Baliem vallei als leveranciers van stenen bijlen.

Het modderfestival

In het laatste deel van deze klankbron hoort u eerst een deel van een modderfestival in Sagatnokoma. Het is een festival dat georganiseerd wordt als een meisje haar eerste menstruatie krijgt en dan wordt er door vrouwen een spel gespeeld waarbij ze modder proberen te smeren op elkaars hoofden en gezichten met als resultaat dat allen met veel plezier volledig bedekt worden met modder. Het is een van de vele traditionele vieringen die nog steeds plaatsvinden in de Baliem vallei maar die ontbreken op deze CDs. Het is een opname gemaakt in 1973 door de missionaris Jules Camps en de volledige band is te beluisteren op de website https://www.papuacollecties.nl/. Wij eindigen met een stuk van een verhalend lied over een zieke man uit Abar een pottenbakkersdorp aan de Noordkust van West Papua. Het is niet duidelijk waarom dit lied op deze Dani CD staat net als ook overigens ook een paar liederen uit Ormu een steenbewerkings regio aan de Noordkust maar op zich heeft ook Ormu net als Abar niets met de Dani te maken. Het lied uit Abar over een zieke man is een mooi maar gebruikelijk tifa lied uit Noord West Papua.
De klankbron wordt samengesteld door Fred Gales met dank aan de boventoon zanger en expert Mark van Tongeren. De klankbron is er weer met meer muziek uit West Papua op vrijdag 11 December om 21:00. Graag tot dan.
Wilt u van tevoren een nieuwsbrief krijgen over de komende uitzending email dan naar srgales@ziggo.nl.

 

Playlist


01 Yo-Ayo-A-O                                                            0’28
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 15
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

02 Ya-Yo                                                                        0’10       
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 16
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

03 Ya-Yo                                                                        0’14    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 17
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

04 Lolo-Lou                                                                  0’18    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 18
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

05 Lolo-Lou                                                                  0’12    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 19
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

06 Lolo-Lou                                                                  0’15    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 20
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

07 Lolo-Lou                                                                   0’19    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 21
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

08 Lolo-Lou                                                                  0’39    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 22
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

09 Lolo-Lou                                                                  0’40    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 23
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

10 Lolo-Lou                                                                   0’16    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 24
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

11 Lolo-Lou                                                                   0’21
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 25
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

12 Yélou-Ho-In                                                           0’33    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 26
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

13 Yélou-Ho-In                                                           0’40    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 27
Harmoniques de gorge
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

14 Love song of the Zongonau clan                   4’39    
Moni
recorded by Alfons van Nunen at Kugapa, may 1957
Archived as part of the Jaap Kunst Collection of the University of Amsterdam

15 Waïa, Doui-Ma-I, Diwa-Ia-O,                         7’38
Ténen-Wéhé, Naou-Wé    

CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 Les Soirées adolescents et hommes jeunes, tr 2
Première soirée: Les Moni à Pogapa
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

16 Laou-Comin                                                       0’38    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 Les Soirées adolescents et hommes jeunes, tr 22
Quatrième soirée: Les Wano à Yeleme
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

17 Wa-Hoé                                                                2’13    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 2
Chants et cris de Jardin
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

18 Okahi-Yokaou, Wéou-Wéhi                           0’43    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 5
Chants et cris de Jardin
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

19 Wahi-Kwaou                                                      1’08
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 7
Chants solennels d’adolescents
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

20 Cour d’amour air doux                                   3’06    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 13
Cours d’amour
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

21 Cour d’amour excité avec respiration        4’17  
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 14
Cours d’amour
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

22 Ho-Wa                                                                 2’42    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume 1, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 Cris  de Jardin, Cours d’Amour et Danses, tr 25
Danses des Basses Terres avec tambour
CD Crava Nordsud CDNS 1101/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

23 Yéki-Olé                                                              1’33    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 De l’enfance a l’age adulte, tr 2
Comptines et sifflets chantés
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

24 Iarou                                                                    2’36    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 De l’enfance a l’age adulte, tr 3
Comptines et sifflets chantés
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

25 O-Yé-O-Ou, Laoké-Yéhou                             1’47    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 De l’enfance a l’age adulte, tr 13
Chants calmes
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

26 Dao-Ahé                                                            4’32    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 De l’enfance a l’age adulte, tr 19
Chants calmes
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

27 Yahi-Ouhou-Wahé                                           1’51    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 1 De l’enfance a l’age adulte, tr 24
Chants calmes
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

28 Appel d’oiseaux                                              0’24     
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 5
Guimbarde
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

29 Le porc et les appels d’oiseax                    0’40    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 11
Guimbarde
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

30 Wa-O-E                                                              2’11    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 13
Chants graves
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

31 Wo-E-Wéahé                                                    0’32    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 28
Récitatifs
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

32 Wéki-Louhoulou                                             2’39
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 33
Récitatifs
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

33 Le cochon fantôme                                        1’12    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 35
Récitatifs
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997
spookvarken

34 Rituel pour la taille de la pierre                 1’37    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 34
Récitatifs
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

35 Hotaly.wav                                                      1’58
recorded by Jules Camps, 17-3-1973 at Sagatnokoma
Part of a Hotaly festivity, a mud festivity for a girl after her first menstruation during women and girls engage in a mud game, hesi japin, where they try to put mud on the heads and faces of the others and become totally covered with mud.

Jules Camps

 

36 L’homme malade                                          7’30    
CD Les Dani de Nouvelle-Guinée volume II, Polyphonies de l’ Âge de Pierre
CD 2 La musique des hommes ages, tr 35
Récitatifs
CD Crava Nordsud CDNS 1102/2 NT 103
recorded by Anne-Marie Pétrequin, Pierre Pétrequin, Olivier Weller 1984-1997

 

Samenstelling:
close
Om deze functionaliteit te gebruiken moet u zijn. Heeft u nog geen account, registreer dan hier.

Maak een account aan

Wachtwoord vergeten?

Heeft u nog geen account? Registreer dan hier.

Pas het wachtwoord aan