Stravinsky dirigeert de revolutie
Parijs, 29 mei 1913 – Op het programma voor het nieuwe seizoen van Sergei Diaghilev’s “Ballet Russes” de première van een nieuw ballet gecomponeerd door de jonge en nog onbekende componist Igor Stravinsky. Vanaf het begin werd al snel duidelijk in de zaal dat ze hier geen conventionele uitvoeringen gingen krijgen. Een fagot speelt in een ongewoon hoog register waardoor het instrument nauwelijks herkenbaar is. Niet veel later barst het orkest los met botsende akkoorden en scherpe accenten. Ritmes verschuiven voortdurend en het publiek reageert bijna net zo woest als de vertoningen die in de lentewijdingsoffering gaan plaatsvinden.
De avond zal de boeken in gaan met een bijna mythische status: het publiek begint te joelen, schreeuwen, lachen, en volgens getuigenissen werd er zelfs gevochten in de zaal. Het kabaal was zo luid dat choreograaf Nijinsky van achter de coulissen de passen aan de dansers heeft staan schreeuwen.
Bijna 30 jaar later wordt in New York de eerste Amerikaanse opname gemaakt van dit “beruchte” ballet. Inmiddels waren de gemoederen gekalmeerd en was men voorbereid dat niet de melodische lijnen centraal staan maar dat het ballet ritmisch wordt gedreven.
In deze uitzending van Schatgraven luisteren we naar de historische opname uit 1940 met Stravinsky op de bok.
Het tweede deel van de aflevering is Stravinsky wederom de dirigent en dirigeert hij zijn derde orkest suite. De bewerking uit 1945 van zijn ballet De Vuurvogel.
Programmagegevens:
Igor Stravinsky – Le Sacre du Printemps. Philarmonic Symphony Orchestra of New York, olv. Igor Stravinsky
Igor Stravinsky – Suite voor Orkest nr. 3 “De Vuurvogel” 1945 versie. Columbia Symphony Orchestra, olv. Igor Stravinsky