Zwerven door de Romantiek

Sinds het eind van de 18e eeuw mocht de klarinet zich in een groeiende populariteit verheugen. Gedurende de 19e eeuw schreven heel wat componisten muziek voor dit instrument, waarbij ze gebruik maakten van de evoluerende technische mogelijkheden. Voor de romantische componisten was het vooral de zangerigheid die hen aansprak. De klarinet produceerde een toon die goed bij het romantische idioom paste. Aan het eind van de 19e eeuw raakte Brahms in de ban van de klarinet, wat resulteerde in enkele werken die tot de hoogtepunten van de klarinetliteratuur worden gerekend.

In dit programma klinkt muziek voor klarinet met pianoforte. Twee van de componisten zijn bekend: Mendelssohn en Loewe. Mendelssohn’s sonate is een vroeg werk; hij componeerde het op 15-jarige leeftijd. Loewe is vooral bekend vanwege zijn liederen. De Schottische Bilder zijn een soort ‘Lieder ohne Worte’; hij componeerde deze drie stukken voor zijn schoonzoon, die een amateurklarinettist was.

Veel minder bekend zijn Norbert Burgmüller en Carl Gottlieb Reissiger. Beide werden zeer gewaardeerd door Mendelssohn. Burgmüllers carrière, vooral als pianist, duurde maar kort. Hij had een zwakke gezondheid en overleed op 26-jarige leeftijd. Zijn oeuvre is dus maar klein. Dat is anders met Reissiger: hij was heel actief als dirigent van opera’s, sacrale muziek en orkestwerken, maar vond toch tijd om heel veel te componeren. Beide componisten zijn tegenwoordig vrijwel vergeten, hoewel in recente jaren opnamen van hun oeuvre zijn verschenen.

Norbert Burgmüller (1810-1836)
1. Duo in Es, op. 15

Carl Loewe (1796-1869)
2. Schottische Bilder, op. 112
(Die Jungfrau vom See; Der Wanderer auf Bothwell-Castle; Der Schottenclan)
Colin Lawson, klarinet. Neal Peres da Costa, fortepiano [Collard & Collard, c1826]
(cd: “A Grand Duo – The Clarinet and the Early Romantics” – Clarinet Classics CC 0015, 1996)

Carl Gottlieb Reissiger (1798-1859)
3. Duo brillant in Bes, op. 130

Felix Mendelssohn-Bartholdy (1809-1847)
4. Sonate in Es
Pierre-André Taillard, clarinet; Edoardo Torbianelli, fortepiano [Conrad Graf, 1824]
(cd: “The Romantic Clarinet in Germany” – Pan Classics PC 10204, 2008)

aanvulling:
Carl Loewe
5. Uit Grande Sonate in E, op. 16: romance
Linda Nicholson, fortepiano [Collard & Collard, 1849/50]
(cd: “Piano Music, Volume One” – Toccata Classics TOCC 0278, 2015)

Afbeelding: Norbert Burgmüller (Wikipedia)