Bijdetijds
wo 15 jul 2026 20:00 uur
Zwitserse muziek – neutraal en zakelijk? Waar denkt u aan bij Zwitserse muziek? Het Alpenland heeft zich geen geweldige naam gemaakt in de klassieke dan wel gecomponeerde muziek. Er waren geen hoven die muziek nodig hadden, en de bevolking bestond vooral uit berooide boeren, centenbijterige bankiers en norse huursoldaten. Zwitsers die naam maakten in de muziek, waren meestal in het buitenland actief. Ja, de volksmuziek, alpenhoorns en jodelaars, dát kennen we. Gelukkig heeft Zwitserland in de twintigste en eenentwintigste eeuw genoeg componisten voortgebracht om een paar heel interessante programma's mee te vullen. We houden het vandaag bij een uur. We beginnen met een twintigste-eeuwse componist. Jean Daetwyler (1907-1994) helpt ons niet helemáál van de vooroordelen af. Hij was het grootste deel van zijn carrière in Frankrijk actief, en kijk: we vinden hier een compositie voor orkest, piccolo en … alpenhoorn. Zijn Dialogue avec la nature zal cynici echter gauw overtuigen. In een toegankelijke, maar onconventionele taal verheft hij het volksinstrument tot speler in een rustiek drama. Alle mogelijkheden van dit beperkte instrument, ook tonen die een traditioneel componist als "vals" zou beschouwen, neemt hij op natuurlijke wijze mee. Kon u zojuist bij de vraag naar Zwitserse muziek misschien toch een levende componist noemen? Grote kans dat het Beat Furrer was. Deze componist (*1954) werd geboren in Schaffhausen bij de Duitse grens, maar werkt al sinds zijn studietijd in Oostenrijk – een land dat nu eenmaal een betere muziek-infrastructuur heeft. Zodoende geldt hij toch als een halve Oostenrijker, als het geen hele is. Maar zijn werk mag in een overzicht van Zwitserse muziek niet ontbreken. We horen een stukje uit zijn theaterwerk Invocation. Een heel ander geval is Sylvie Courvoisier (*1968). Zij komt uit Lausanne, uit het Franstalige deel van Zwitserland, en groeide op in de jazzscene. Maar zoals zovele hedendaagse jazzmuzikanten strekt haar belangstelling zich uit tot ver daarbuiten, en is ze regelmatig op het terrein van de gecomponeerde muziek te vinden. Een titel als Fluxus suggereert al een hoop dada en chaos; de bezetting van piano, tuba en draaiorgel doet de rest. Hebt u liever een strijkkwartet met kop en staart? Dan bent u aan het goede adres bij Roland Moser (*1943). Deze geboren Berner studeerde ook in het buitenland (in Keulen om precies te zijn), maar zorgde zelf voor een solide basis in eigen land: aan het Bazelse conservatorium gaf hij jarenlang compositieles. Eén van zijn leerlingen is Michel Roth (*1976), afkomstig uit de bergen van Uri. Bij hem wordt het vooral een vrolijke chaos – een bewijs dat Moser zijn leerling niet in een verstikkende greep hield. Afspeellijst • 1. Jean Daetwyler – Dialogue avec la nature • 2. Beat Furrer – Invocation 6 • 3. Sylvie Courvoisier – Fluxus • 4. Roland Moser – Neigung • 5. Michel Roth – Im Bau • 6. Michel Roth – Kavalkade • Uitvoerenden • Jozsef Molnar (alpenhoorn), Miroslav Kral (piccolo), Slowaaks Filharmonisch Orkest o.l.v. Urs Schneider (1) • Petra Hoffmann (sopraan), Eva Furrer (fluit) (2) • Sylvie Courvoisier (piano), Michel Godard (tuba), Pierre Charial (draaiorgel-programmering) (3) • Berner Streichquartett (4) • Ensemble Æquatuor; Anne-Mae Krüger (mezzosopraan) (5) • Aleksandr Gabrys (contrabas en bijgeluiden) (6)
