Een Klankbron met een aflevering over de muziek van de Nganasan.
De Nganasan
De Nganasan leven op het Taimyr schiereiland in Midden-Siberië. Het is het meest noordelijk stuk land van Eurazië. De Nganasan taal behoort tot de Oeralische talen en is dus verwant met het Fins, Hongaars en het Sami. Het is een bedreigde taal met nog slechts een dertigtal sprekers van de in totaal 900 Nganasan mensen. Het gebied is overgenomen eerst door de wrede strafkampen van Stalin waar de gevangenen gedwongen moesten werken en waarvan er zo’n 100.000 omkwamen. Daarna kwam een groot en vervuilend mijnbouwbedrijf Nornikel waar zo goed als iedereen in de regio afhankelijk van is. Mede door hun luchtvervuiling is het gemiddelde sterftecijfer daar zo’n 10 jaar eerder dan in de rest van Rusland.
We beginnen de klankbron met een persoonlijk lied. Een lied dat men krijgt als men geboren wordt en dat de band met de voorouders, de familie en de kennissen versterkt. Het werd opgenomen door Henri Lecomte in 1992 en is uitgebracht op de CD Nganasan Chants Chamaniques et Narritifs de l’Artique Sibérien van Buda records. Dan komen nog een viertal liederen van dezelfde CD. Een lied over een jong rendier, een lied over een pijlsnelle jongeman, verder een sjamanistisch lied en het tweede deel van een sjamanistische beren seance waarin de sjamaan zit op een berenvel. Hij begint de sessie met het gooien van de drumstok in de lucht en het geven van een interpretatie van hoe de stok is neergekomen.
Igor Bogdanov
In deel 2 van deze klankbron gaan wij verder met tracks waarvoor de Russische etnomusicoloog Igor Bogdanov verantwoordelijk is en wel van de cassette Fly, my reindeer en de LP’s Music of the Northern Lights en Nganasan music. Igor Bogdanov is iemand die vanaf de jaren vijftig tot negentig het meest wijdverbreid in Siberië opnamen gemaakt heeft van inheemse volken en voor de Russische platenmaatschappij Melodia menig LP samengesteld heeft. Met de dubbel LP Nganasan music uit 1974 werden de Nganasan en de uitvoerende familie Ngamtuso voor het eerst nationaal en internationaal bekend. Ook dit deel begint met een persoonlijk lied, het wordt gevolgd een aantal instrumentale korte tracks. Als eerste een track met de kleine en grote metalen ratels die ook vastgemaakt worden op de kleding van sjamanen en muzikanten. Dan komt een kort stuk op de muzikale boog. Gevolgd door een zoemer die met behulp van touwtjes rondgedraaid wordt. Dan komt een snorrebot of zoemhout en een set van kleine ratels. Verder komen er nog 2 gezongen gedichten en 2 lied giften gezongen door vader Demnime Ngamtuso en zijn zoon en dochter.
Ode aan de toendra
Wij sluiten af met een ode aan de toendra door de familie Ngamtuso.
De klankbron wordt samengesteld door Fred Gales en wij zijn er weer op vrijdag 11 september om 21:00 met het laatste deel van de serie over de muziek van de Noordpool met West Siberië en Noord Scandinavië.
Playlist
01 Hyarku’s Personal Song 1’29
Demnime Ngamtuso – vocals, drum
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C30-17651 003, 1974. LP 1 A1
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by I. Bogdanov
Music by Nyungi; arrangement and lyrics by Kh. Ngamtuso
02 Le fils du renne femelle 1’57
Korore Khetenteevič Kokore – vocals
CD Chants Chamaniques et Narritifs de l’Artique Sibérien
Buda Records – 92564-2, tr 1
Musique Du Monde, Sibérie – 1, 1995
recorded Henri Lecomte,1992
03 L’hirondelle-flèche 8’49
Valentina Bintalaeevna Kosterkina – vocals
CD Chants Chamaniques et Narritifs de l’Artique Sibérien
Buda Records – 92564-2, tr 5
Musique Du Monde, Sibérie – 1, 1995
recorded Henri Lecomte,1992
04 Chant Chamanique 1’15
Nina Demnimeevna Lorvinova – vocals
CD Chants Chamaniques et Narritifs de l’Artique Sibérien
Buda Records – 92564-2, tr 11
Musique Du Monde, Sibérie – 1, 1995
recorded Henri Lecomte,1992
05 Seance Chamaniques de l’ours 17’57
Delsjumjaku Demnimeevič, Boris Kosterkin, Djukhodovič Kosterkin – vocals, drums
Sandimjaku Cajkhoreevna Kosterkina – vocals
CD Chants Chamaniques et Narritifs de l’Artique Sibérien
Buda Records – 92564-2, tr 12
Musique Du Monde, Sibérie – 1, 1995
recorded Henri Lecomte,1992
06 Nuchamaku’s personal song 2’31
Delsumyaku Ngamtuso -vocals
Demnine Ngamtuso – vocals, drum
Neykyumyaku Ngamtuso – vocals
MC Лети, мой олень Fly, my reindeer a, 20
recording Igor Bogdanov
07 Traditional kakhya and khe playing 0’30
Delsumyaku Ngamtuso – khe (set of small metal rattles)
Demnine Ngamtuso – kakhya (set of large metal rattles)
MC Лети, мой олень Fly, my reindeer a 19
recording Igor Bogdanov
08 Playing the koingetyo dinte 0’22
Demnine Ngamtuso – koingetyo dinte (musical bow)
LP Музыка Северного Сиянья Music of the Northern Lights
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 a21
compiled by Igor Bogdanov
09 Playing the buzzer 0’23
Delsyumyaku Ngamtuso – buzzer (khery)
Buzzing Instrument Performance (Saniri khery)
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 a4
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
10 Playing the bullroar and a small set 0’48
of rattles
Delsyumyaku Ngamtuso – bullroar (bea-kheri), small rattles, bells (khe)
Performance on the howler and the small set of rattles (Saniri bea-khery, khe)
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 a10
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
11 Poem-Song – 1 part 2 8’10
Demnime Ngamtuso – vocals, drum
Delsyumyaku Ngamtuso – vocals
Music and lyrics: traditional
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 a11
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
12 Poem-Song – 2 5’14
Demnime Ngamtuso – vocals
Neykyumyaku Ngamtuso – vocals
Delsyumyaku Ngamtuso – vocals
Music and lyrics: traditional
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 b1
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
13 A Song-Gift for Nguchamaku 2’26
Demnime Ngamtuso – vocals, drum
Delsyumyaku Ngamtuso – vocals
Music and lyrics by Dem. Ngamguso
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 b2
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
14 A Song-Gift for Nguchamaku – 2 2’03
Demnime Ngamtuso – vocals, drum
Delsyumyaku Ngamtuso – vocals
Neykyumyaku Ngamtuso – vocals
Music and lyrics by Dem. Ngamtuso
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP1 b3
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
compiled by Igor Bogdanov
15 Song About the Tundra 5’49
Demnime Ngamtuso – vocals, drum
Delsyumyaku Ngamtuso – vocals
Neykyumyaku Ngamtuso – vocals
music and lyrics: traditional, arrangement: Dem. Ngamtuso
LP Нганасанская Музыка Nganasan music
Melodia C90 30129 001, 1990, LP2 c2
recorded by P. Kondrashin at Melodiya
All-Union recording studio in 1974 while they
performed for the Composer’s Union of the RSFSR
