Zwerven door de Barok
za 28 mei 2022 11:00 uur
Battuto en Pizzicato, aflevering 5: De Spaanse folklore en het afscheid van de battuto-pizzicato-stijl. Pas tegen het einde van de 17e eeuw verschijnen er ook in Spanje een paar boeken met solowerken voor de gitaar, van Gaspar Sanz en Francisco Guerau. Het valt op dat deze muziek voornamelijk uit getokkelde meerstemmigheid bestaat (punteado in het Spaans), en dat geslagen akkoorden (rasgueado) in een groot deel van dit repertoire vrijwel geheel ontbreken. Dit komt niet overeen met het moderne idee dat het bij het Spaanse repertoire steeds zou gaan om muziek met veel ritmisch geslagen akkoorden. Dat stereotiepe beeld wordt vooral gevoed door het cliché van de authentieke, Flamenco spelende Gitanos uit Andalusië. In de jaren voor 1700 komt er in Frankrijk en Italië vrijwel geen muziek meer uit in de gemengde battuto-pizzicato-stijl. In 1692 wordt in Italië het laatste boek met gitaarmuziek gepubliceerd, van de hand van Ludovico Roncalli, en twintig jaar nadat Robert de Visée zijn tweede boek (1686) had uitgegeven, verschijnt er in Frankrijk alleen in 1705 nog de Nouvelles Decouvertes van François Campion. We staan in deze aflevering ook nog stil bij de recent ontdekte muziek van Domenico Rainer, uit een manuscript dat zich bevindt in de Santa Cecilia-bibliotheek in Rome. In Rainers werken vinden we duidelijk herkenbare parallellen met de vioolmuziek van Arcangelo Corelli. Gaspar Sanz (1640–1710) • 1. Canarios • 2. Pavanas • Rolf Lislevand, barokgitaar • (cd Encuentro Sanz & Santa Cruz, Astrée E 8575, 1997) • Gaspar Sanz • 3. Canarios • Miguel Rincon, barokgitaar • (cd Sones del Viejo Mundo, Lindoro NL3042, 2019) • José Marin (fl. 2e helft 17e eeuw) • 4. Sepan todos que muero • 5. Coraçon in Prision • Maria-Luz Álvarez, sopraan. Lex Eisenhardt, barokgitaar • (cd Spanish Songbooks, Emergo EC 3928-2, 2000) • Domenico Roncalli (1654–1713) • 6. Allemande • Bernhard Hofstötter, barokgitaar • (cd Roncalli – Complete Guitar Music, Brilliant Classics 95856, 2021) • Arcangelo Corelli (1653–1713) • Uit vioolsonate op. 5 nr. 8: • 7. Preludio • 8. Allemanda • The Avison Ensemble • (cd Corelli Opus 5 Violin Sonatas, Linn Records, CKD412, 2013) • Arcangelo Corelli, arr. Santiago de Murcia (1673-1739) • 9. Toccata • 10. Allegro • Stefano Maiorana, barokgitaar • (cd Santiago de Murcia: Entre dos almas, Arcana A484, 2021) • Domenico Rainer (fl. c. 1700) • 11. Suite in g-klein • Allemande • Allegro • Giga • Sarabanda • Gavotta • Giga dell' Rainer • Lex Eisenhardt, barokgitaar • (cd Domenico Rainer – Music for Baroque Guitar, Brilliant Classics 95866, 2019) • Santiago de Murcia • 12. Fandango • Stefano Maiorana, barokgitaar • (cd Santiago de Murcia – Entre dos almas, Arcana A484, 2021) • Jean-Philippe Rameau (1683–1764) • 13. La Villageoise • Sophie Yates, klavecimbel • (cd Rameau – Pièces de Clavecin Vol. 1, Chandos CHN659.2, 2000) • François Campion (1686-1747) • 14. Les Soupirs • 15. Gigue La Somptueuse • Lex Eisenhardt, barokgitaar • (opname eigen beheer) • Domenico Rainer • 16. Giga in b-klein • Lex Eisenhardt, barokgitaar • (cd Domenico Rainer – Music for Baroque Guitar, Brilliant Classics 95866, 2019) • Op afbeelding: Los tres músicos (Diego Velázquez)