F.C. Jongbloed – November Music 2006

Een vertrouwd beeld: F.C. Jongbloed op November Music. In 2006 allebei al instituten, en twintig jaar later nog steeds aan het front van onze hedendaagse muziek. Onder leiding van Arnold Marinissen, de man die Brabant al jarenlang op de kaart zet als modernemuziekprovincie, speelt F.C. Jongbloed al jarenlang muziek van levende componisten uit alle mogelijke landen en stromingen.

Dit concert is, net zo goed als alle andere, een uitstekende geloofsbrief. Op Karel Goeyvaerts na leefden alle geprogrammeerde componisten op het moment van spelen nog. Toch omspant dit concert drie generaties en minstens vijf decennia. Van Goeyvaerts, de Belg die in 1951 een sleutelrol speelde in de school van Darmstadt. Zijn strenge serialisme, waarin de aard en de plaats van elke noot met strenge reeksen wordt vastgesteld, staat in schril contrast met zijn Duitse tijdgenoot Hanns Werner Henze. Ook een modernist, maar iemand die vasthield aan melodie, harmonie en bovenal… gevoel.

Henze heeft ook in Nederland zijn geestverwanten. Zo zal Willem Jeths er geen bezwaar tegen hebben om met Henze in één programma op te duiken. Wel is Tim/Ba voor Jeths een ongebruikelijk werk. Hij haalt zijn inspiratie niet alleen bij de romantici en de expressionisten, maar vooral bij de Indonesische gamelan.

Waar Jeths als westerling het oosten opzoekt, heeft de Koeweiti Rasheed Al-boughaily het omgekeerde gedaan. Hij besloot te studeren bij niemand anders dan Karlheinz Stockhausen. Later studeerde hij ook bij Roderik de Man en, inderdaad, Willem Jeths; zo kwam Al-boughaly in Nederland terecht. Zijn Diabolus in musica toont wel hoe bewust hij zich is van de westerse muziekgeschiedenis. De ‘duivel in de muziek’ is de bijnaam voor de tritonus, het dissonante interval dat zo moeilijk te zingen is en zo lelijk met de harmonieleer vloekt en daarom door middeleeuwse en renaissancecomponisten gevreesd werd.

De nieuwste generatie wordt vertegenwoordigd door Matthias van Nispen – vooral bekend in de wereld van de blaasmuziek, maar hij heeft veel meer in zijn mars – en door Peter Vigh. Ten tijde van dit concert moet hij nog twintig worden, maar met het onhandig getitelde [i][I][I] ò laat hij horen dat ook hij de moderne blaasmuziek in zijn bloed heeft.