Een os op het dak 82: De os in tijden van oorlog # 45. Een introductie van eigentijdse muziek in gewonemensentaal. Werken van Bohdana Frolyak, Diana Arismendi, Arnannguaq Gerstrøm [zie foto] & Cristian Carrara.
Aflevering tweeëntachtig van Een os op het dak van Thea Derks, geïnspireerd op haar boek Een os op het dak: moderne muziek na 1900 in vogelvlucht.
Poetin is volop bezig Oekraïne terug naar het stenen tijdperk te bombarderen. De bevolking moet bij temperaturen van min 20 zonder verwarming en elektra zien te overleven, en van de ooit door Trump met veel bravoure aangekondigde vrede komt niets terecht.
Sterker nog, hij ontpopt zich als een minstens even oorlogszuchtig type als zijn Russische ambtsgenoot. Hij viel Venezuela binnen en ontvoerde de president. Maar zijn machtshonger strekt zich nu ook uit tot Groenland, dat hij goed- of kwaadschiks dreigt in te nemen. Ondertussen hebben niet alleen de Oekraïners, maar ook de Palestijnen het nakijken; een rechtvaardige vrede is voor geen van beide volken in zicht.
Van de Oekraïense Bohdana Frolyak klonken in dit programma al meerdere stukken. Haar muziek wordt veel uitgevoerd in binnen- en buitenland en ze is behoorlijk productief. Vandaag haar orkestwerk Let there be Light, waarmee ze in 2023 hoge ogen gooide in de BBC Proms.
In Venezela vermoordde Trump vele onschuldige vissers en kidnapte president Maduro, om hem in de VS onwettig voor het gerecht te slepen. Vandaag daarom muziek van Diana Arismendi, die in 1962 in Caracas werd geboren. Ze studeerde compositie in Caracas, Parijs en Washington en verdiepte zich ook in elektroakoestische muziek. In 2000 componeerde ze haar Escenas de la Pasión según San Marcos voor verteller en orkest.
Bij modern-klassieke muziek denken we niet onmiddellijk aan Groenland, maar toch wordt ook daar op hoog niveau gecomponeerd, bijvoorbeeld door Arnannguaq Gerstrøm (1977). Zij is geboren en getogen op Groenland en studeerde fluit in Europa en Denemarken, maar keerde na haar studie terug naar haar vaderland. In haar muziek grijpt ze terug op volksmuziek van de Inuit, waartoe ze ook zelf behoort. In Silap Inua (‘geest van de lucht) voor ensemble speelt de qilaat een belangrijk rol. Dit is een soort tamboerijn met een spirituele betekenis [zie foto]: hij wordt met een stok aangeslagen en gebruikt door sjamanen.
Het almaar verder escalerende conflict tussen Israël en de Palestijnen inspireerde de Italiaanse componist Cristian Carrara (1977) tot zijn opera Voci da Hebron (Stemmen uit Hebron) die 2 februari 2024 in première ging aan het operahuis van Metz. Later die maand werd het stuk opgenomen voor cd aan het Operahuis van Modena. Het libretto verhaalt van een oude man die samen met zijn vrouw Hannah een boomgaard bestiert bij Hebron, een heilige stad voor zowel christenen, joden als moslims. De oude man hoopt de twee volkeren met elkaar te verzoenen en als zijn vrouw overlijdt laat hij hun boomgaard na aan de Israëlische soldaat Ruth en de Palestijnse archeologiestudent Mohammed.
Tip: de 1e druk van Een os op het dak is uitverkocht, maar via boekenbestellen.nl ontvangt u een exemplaar van de 2e druk.
1. Bohdana Frolyak. Let there be Light.
BBC Symphony Orchestra olv Dalia Stasevska.
Opname van wereldpremière, 14 juli 2023, BBC Proms.
2. Diana Arismendi. Escenas de la Pasión según San Marcos,
voor verteller en orkest. Met Pedro Carrillo, verteller.
Sinfónica Simón Bolivar olv Alfredo Rugeles.
3. Arnannguaq Gerstrøm. Silap Inua.
Ensemble Sirius.
4. Cristian Carrara. Voci da Hebron, slotscène.
Jean-Luc Balestra, bariton (oude man).
Shakèd Bar, mezzosopraan (Ruth).
David Tricou, tenor (Mohammed).
Ensemble Filarmonica del Teatro communale di Modena olv Arthur Fagan.
Samenstelling, techniek en presentatie: Thea Derks
