spinner

Wereldmineralen

vr 11 jun 2021 20:00 uur

Muziek van de IJslandse componisten Johann Johannsson en Hildur Gudnadottir

 

In deze aflevering muziek van twee uit IJsland afkomstige componisten: Johann Johannsson en Hildur Gudnadottir. Zij hebben allebei grote bekendheid verworven op het terrein van filmmuziek en hun muziekstijl wordt vaak omschreven als minimalistisch, post-klassiek en experimenteel. In het eerste gedeelte van de uitzending is werk te horen van de in 1969 in Reykjavik geboren Johann Johannsson.

Vanaf ongeveer 2010 brak hij internationaal door met zijn muziek voor documentaires, televisie en film. Grote internationale bekendheid verwierf hij met zijn muziek voor bekende speelfilms als The Theory of Everything, Mother en Arrival.
Johannsson wijdde zich ook aan een aantal soloprojecten, waarvan het laatste – het album Orphée – in deze uitzending aan bod komt. Voor Orphée liet Johannsson zich inspireren door het mythische liefdesverhaal van Orpheus en Eurydice. In post-klassieke, minimalistische stijl creëert Johannsson op dit album een plechtstatig en ontroerend klankbeeld, en met steeds maar weer stijgende melodieën en opwaartse harmonische bewegingen wordt het grote verlangen opgeroepen van iemand die treurt om een overleden geliefde. Orphée verscheen in 2016 en was het laatste studio-album van Johann Johannsson. De componist overleed plotseling in 2018 op 48-jarige leeftijd in zijn woonplaats Berlijn. Wat de doodsoorzaak was is niet duidelijk, via de media is daarover nooit iets bekendgemaakt.

De hoofdmoot van deze uitzending is weggelegd voor muziek van de in 1982 in Reykjavik geboren componiste, celliste en zangeres Hildur Gudnadottir. Net als Johann Johannsson woont en werkt zij in Berlijn. Gudnadottir werkte op het terrein van popmuziek, experimentele en elektronische muziek samen met vele muzikanten en componisten, waaronder ook de in deze uitzending aan bod komende componist Johannsson. De afgelopen jaren is Gudnadottir wereldberoemd geworden met filmmuziek die ook nog eens werd bekroond met de meest prestigieuze prijzen. Zo won zij bijvoorbeeld voor de film Joker een Oscar, een Bafta Award, een Golden Globe Award en een Grammy Award.

Gudnadottir staat ook bekend om haar solo-projecten, en twee daarvan krijgen in deze uitzending aandacht. Eerst een kort werk, getiteld Folk Faer Andlit, wat Mensen Krijgen Gezichten betekent. Gudnadottir componeerde dit werk naar aanleiding van de problematische situatie van vluchtelingen. Zij wil vluchtelingen met deze muziek een gezicht geven en een hart onder de riem steken. In het stuk laat zij haar stem in meerdere lagen horen, en het resultaat roept associaties op met Gregoriaanse koorzang.

Hierna aandacht voor Gudnadottir’s album Leyfdu Ljosinu uit 2012. Dit album bestaat uit twee stukken: Prelude, een kort stuk voor cello solo, en daarna een lange performance voor zang, elektronica en cello, getiteld Leyfdu Ljosinu, en dat betekent Laat Het Licht Toe. De gemaakte opname is een performance die in één take is opgenomen en achteraf op geen enkele manier is nabewerkt. Met haar zang, met haar cello, en met haar loops, samples en overdubs, construeert Gudnadottir tijdens haar performance laag voor laag een diep emotioneel werk. Een met zang opgeroepen toestand van verstilling en sereniteit transformeert zij langzaam naar een zwaarbeladen atmosfeer waarin celloklanken steeds meer het klankbeeld bepalen. Laat Het Licht Toe is
hypnotiserende, meeslepende muziek die uitmondt in een geweldige climax.

Speellijst:

Tijdens de introductie:
Titel: Good Morning, Midnight
Componist: Johann Johannsson
Uitvoerenden: Air Lyndhurst String Orchestra olv. Anthony Weeden
Album: Orphée
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2016

Titel: Whiten
Componist: Hildur Gudnadottir
Uitvoerenden: Hildur Gudnadottir
Album: Without Sinking
Label en jaar: Touch, 2009

Na de introductie achtereenvolgens:

Titel: A Song For Europe
Componist: Johann Johannsson
Uitvoerenden: Air Lyndhurst String Orchestra olv. Anthony Weeden
Album: Orphée
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2016

Titel: A Sparrow Alighted Upon Our Shoulder
Componist: Johann Johannsson
Uitvoerenden: Air Lyndhurst String Orchestra olv. Anthony Weeden
Album: Orphée
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2016

Titel: By The Roes, And By The Hinds Of The Field
Componist: Johann Johannsson
Uitvoerenden: Air Lyndhurst String Orchestra olv. Anthony Weeden
Album: Orphée
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2016

Titel: Good Night, Day
Componist: Johann Johannsson
Uitvoerenden: Air Lyndhurst String Orchestra olv. Anthony Weeden; Hildur Gudnadottir (cello)
Album: Orphée
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2016

Titel: Folk Faer Andlit
Componist: Hildur Gudnadottir
Uitvoerenden: Hildur Gudnadottir
Single: Folk Faer Andlit
Label en jaar: Deutsche Grammophon, 2020

Titel: Prelude
Componist: Hildur Gudnadottir
Uitvoerenden: Hildur Gudnadottir
Album: Leyfdu Ljosinu
Label en jaar: Touch, 2012

Titel: Leyfdu Ljosinu
Componist: Hildur Gudnadottir
Uitvoerenden: Hildur Gudnadottir
Album: Leyfdu Ljosinu
Label en jaar: Touch, 2012

 

Samenstelling: